Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)Modifier

EtimolodjeyeModifier

Tayon-bodje patwès latén * « eo », bodje « ego » ; mot cité dins l’ FEW 3 207.

PrononçaedjeModifier

Prono d’ djin sudjetModifier

Alofômes
divant l’ viebe dji
dirî l’ viebe dju
sipotchaedje
(padvant ou padrî)
dj’

dji omrin et femrin

  1. prono sudjet do cåzant (1ire djin do singulî), metou padvant l’ viebe.
    • Por mi, dji va mori !
    • Bén dji n’ vos è dirè rén !
  2. prono sudjet des cåzants (1ire djin do pluriyal), metou padvant l’ viebe.
    • Dji l’ alans vey tos les djoûs a l’ ospitå.

Notule d’ uzaedjeModifier

Divant on prono d’ djin ki cmince pa « l », on-z a troes tchuzes :

  1. wårder « dji ».
    • Dji l’ vou bén, mi, ci boket d’ pwin la ki demure.
  2. scrire li prono avou ene divanceye voyale.
    • Dj’ el vou bén, mi, ci danseu la, po fé ene valse avou mi.
  3. eployî èn etrocla.
    • Djel vou bén croere !

Mots d’ aplacaedjeModifier

SinonimeyeModifier

Mots vijhénsModifier

Pronos d’ djins walons
Nombe Djin Djinre Sudjet Muroetrece Acuzatif (droet coplemint) Datif (coplemint nén direk) Locatif Djenitif (pårtixhrê) Tonike (tot seu ou dirî dvancete)
Singulî Prumire djin dji, dj’
dju (padrî)
mi, m’, èm mi, m’, èm (divant l’ viebe)
mu, m’ (dirî l’ viebe)
mi, m’, èm (divant l’ viebe)
mu, m’ (dirî l’ viebe)
mi
Deujhinme djin vos, vs
ti, t’, èt
tu, -ss (padrî)
vos, vs
ti, t’, èt
vos, vis, vs ; ti, t’, èt twè, ti, ti-minme, t’-minme, tizôte, etzôte
Troejhinme djin Omrin i, il si, s’, ès li, l’, el lyi î è
endè, end, ndè, nd
lu
Feminine ele, elle li, l’, el leye
Neute on lu
Pluriyal Prumire djin nos, ns ; dji, dj’ nos, ns nos, nozôtes
Deujhinme djin vos, vs vos, vs vos, vs vos, vis, vs vos, vozôtes, tizôtes, etzôtes
Troejhinme djin Omrin i, il si, s’ les, ls ; lzès, lzè, elzès lezî, elzî, lzî î è
endè, end, ndè, nd
zels, yeusses
Feminine ele, elle zeles


Omofoneye possibeModifier

Sipårdaedje do motModifier

OrtografeyesModifier

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : S40, C65

RatournaedjesModifier

prono sudjet 1ire djin singulî
prono sudjet 1ire djin singulî pluriyal  Loukîz a : nos