Drovi l' mwaisse menu

Ådvins

Flag of Wallonia.svg WalonCandjî

EtimolodjeyeCandjî

Bodje on, avou l’ cawete « -k ».

PrononçaedjeCandjî

NombeCandjî

onk n.

  1. chife, inte zero et deus, mostré på sene « 1 » dins l’ sistinme des chifes arabes.
  2. nombe come ostant k’ i gn a d’ ponts inte les åtchetes ki shuvèt (•).
    • Fijhoz les minmes movmints k’ mi : onk, deus, troes, cwate ; onk, deus, troes, cwate.
    • Sicrijhoz deus « onk » onk dirî l’ ôte : ça fwait onze.

Mots vijhénsCandjî

0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
zero onk deus troes cwate cénk shijh set ût nouv
10 20 30 40 50 60 70 80 90
dijh vint trinte cwarante céncwante swessante septante ûtante
cwatru-vint
nonante
cwatru-vint-dijh
100
102
1 000
103
1000 000
106
1000 000 000
109
1000 000 000 000
1012
cint meye miyon miyård biyon

Waitîz etoCandjî

  Lére l’ årtike chife so Wikipedia.

Prono-nombeCandjî

omrin femrin
onk ene
/ɔ̃k/ /ɛn/

onk o.

  1. nombe di djins, di sacwès mostré pa ç’ chife la.
    • Gn aveut k’ onk di valåbe dins tote li binde.
    • I nd a pus k’ onk. Motî del Lovire.
    • Dj’ a-st abatou tos les åbes, gn è dmeure pus k’ onk, vaila, al coine do bwès.
    • Prindoz è tchaeconk ene. Motî d’ Bastogne.
  2. ene metowe djin, ene metowe sacwè, eneviè ene ôte.
    • Onk fijheut ene sacwè, et l’ ôte fijheut ôte tchoi.
    • I n’ evont måy onk sins l’ ôte.
    • I n’ a-st avou ni ene ni l’ ôte.

SustantifCandjî

singulî pluriyal
onk onks

onk o.

  1. imådje, cayet avou ç’ chife la.
    • Dj’ a saetchî on onk.
    • Gn aveut deus onks ki s’ shuvént.

RatourneuresCandjî

  1. limero onk di grande cwålité : c’ est ene biesse di limero onk. On dit eto : al leccion, ene prumire biesse.
  2. end a pus nén onk, u i gn a pus nén onk : end a pupont.
  3. a l’ après d’ onk, u a onk près : tertos, såf onk.
    • Tos les minisses ki s’ ont metou so les lisses dins les ptits viyaedjes ont stî, a onk près, tertos buzés. A. Schmitz.
  4. onk c’ est l’ ôte
  5. onk di zels : onk dins ene binde di djins k’ on-z è cåze.
  6. tertos po onk, onk po tertos : divize po s’ rashonner e-n on peupe, ene binde.
  7. mete (les betråles) a ene : les distrocler.

Mots d’ aplacaedjeCandjî

Mots vijhénsCandjî

OmofoneyeCandjî

OrtografeyesCandjî

Divant 1900 :
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

RatournaedjesCandjî

onk

Nén definixhant pronoCandjî

omrin femrin
onk ene
/ɔ̃k/ /ɛn/

onk o.

  1. èn ome, k’ on n’ sait kî å djusse.

RatourneuresCandjî

  1. onk di Lidje on dmanant d’ Lidje.
  2. Il est todi onk dins ses pîs : il est todi dins les pîs da onk u l’ ôte.
  3. onk et l’ ôte : sacwants djins.
    • Il ont stî vey onk et l’ ôte.
  4. d’ onk a l’ ôte, u onk l’ ôte : mostere li rindaedje (d’ on siervice, evnd) do deujhinme å prumî. On dit eto : n’ onk l’ ôte.

Mots d’ aplacaedjeCandjî

SinonimeyeCandjî

RatournaedjesCandjî

onk

Prono d’ djinCandjî

omrin femrin
onk ene
/ɔ̃k/ /ɛn/

onk o.

  1. mi (po cåzer d’ lu sins aveur l’ air di s’ vanter, di dire ene måhonteuse sacwè).

SinonimeyeCandjî

RatournaedjesCandjî

onk

Flag of Wallonia.svgPaskeye sidje Wîne kimince.jpg Walon (vîs sistinmes)Candjî

EtimolodjeyeCandjî

 Loukîz a : « ongue ».

SustantifCandjî

onk f. (å pus sovint nén candjåve)

  1. ongue(s)
    • Dè tro lonkè-z-onk. Motî Forir.
      Des trop longuès ongues.
    • Räî n’onk. Motî Forir.
      Råyî ene ongue.

ParintaedjeCandjî

OrtografeyesCandjî

Divant 1900 :
Li mot n’ est nén dins : E177 (1823)