Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)Candjî

Etimolodjeye 1Candjî

Tayon-bodje latén « reddere » (minme sinse), çou ki dene on mot avou l’ cawete di codjowaedje « -de » des viebes.

PrononçaedjeCandjî

ViebeCandjî

Djin et tins Codjowa
Cåzant Ind. pr. (dji, dj’) rind
Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) rindoz
Cåzants Ind. pr. (nos, ns) rindans
Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) rindnut
Cåzant Ind. fut. (dji, dj’) rindrè
Cåzant D.I.E. (dji, dj’) rindeu
Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj’) rinde
pårt. erirece (dj’ a, vos av) rindou
Ôtes codjowaedjes come ratinde

rinde

  1. (v. å coplemint) :
    1. ridner (ene sacwè) å ci, al cene ki vos l' aveut prusté.
      • Rin m' mes 500 uros.
    2. divni.
      • Vos m' rindroz fô.
    3. diner come fruts (po ene dinrêye).
      • Ci oidje la rind åjheymint 4O kintås a l' ectåre.
      • Les frumints n' ont nén bén rindou.
    4. rexhe pal boke ene sacwè k' a stî magneye.
      1. po ene djin (nén normåldimint).
        • Il a rindou tote si marinde.
      2. po sacwants oujheas (les resses des proyes, normåldimint).
        • Les djonnes (di hourete do clotchî) ripoizèt so ene sipexheur di bolets dismantchîs, rindous pa leus parints L. Demarche (fråze rifondowe).
    5. djouwer (on role di teyåte, èn air di muzike…).
      • Ele n' a nén bén rindou s' role.
  2. (viebe å prono) :  Loukîz a : « si rinde ».
    1. bén vleur k' èn innmi vos fwaiye prijhnî.
      • Rindoz vos, et on n' vos touwrè nén.
      • Dvant les Prûsyins, dj' inme mî mori ki m' rinde. F. Loriaux (fråze rifondowe).
    2. aler a
      • Dji m' rinda la k' on m' aveut dit d' aler.
ParintaedjeCandjî
Mots d’ aplacaedjeCandjî
SinonimeyeCandjî
  • ridner
  • (fé rexhe pal boke ene sacwè k' a stî magneye) :  Loukîz a : « rivômi »
Rilomêye do motCandjî

Li mot dins on tite di live, di gazete, di soce

OrtografeyesCandjî
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
RatournaedjesCandjî
ridner å ci (al cene) ki vos a prusté ene sacwè
fé divni
diner come fruts, po ene dinrêye
fé rexhe pal boke ene sacwè k' a stî magneye, po ene djin  Loukîz a : rivômi
    fé rexhe pal boke les resses des proyes, po èn oujhea
    djouwer on role di teyåte
    v.pr., bén vleur k' èn innmi vos fwaiye prijhnî
    v.pr., aler (a)

    CodjowaCandjî

    rinde

    1. suddjonctif prezintrece, prumire et troejhinme djins do singulî, do viebe « rinde ».

    Etimolodjeye 2Candjî

    Bodje « rinte », avou l’ cawete di codjowaedje « -de » des viebes.

    PrononçaedjeCandjî

    ViebeCandjî

    Djin et tins Codjowa
    Cåzant Ind. pr. (dji, dj’) rind
    Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) rindoz
    Cåzants Ind. pr. (nos, ns) rindans
    Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) rindnut
    Cåzant Ind. fut. (dji, dj’) rindrè
    Cåzant D.I.E. (dji, dj’) rindeu
    Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj’) rinde
    pårt. erirece (dj’ a, vos av) rindou
    Ôtes codjowaedjes come ratinde

    rinde (v. å coplemint)

    1. (vî mot) arinter.
      • il a rindou totes ses vegnes.
      • måjhone a vinde, a rinde ou a louwer.
    OrtografeyesCandjî