Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)Candjî

PrononçaedjeCandjî

Etimolodjeye 1Candjî

Tayon-bodje latén « ciccum » (pitite sacwè)

Sustantif 1Candjî

singulî pluriyal
tchitche tchitches

tchitche f.

  1. pitite cwantité.
    • Il åreut falou ene tchitche di sé d' pus.
  2. mannesté ki sûne des ouys, del nute, u a cåze d' ene maladeye.
RatourneuresCandjî
  1. Ça n' vént nén a ene tchitche : Ça n' doet nén esse djusse djusse. On dit eto : ... a on pwel, a ene coye di påpe.
  2. n' î nén comprinde ene tchitche : èn comprinde gote di rén a ça.
Li messe do Semdi Sint, c' est totes brixhådreyes k' on n' î comprind nén ene tchitcheJ. Selvais (fråze rifondowe).
ParintaedjeCandjî
SinonimeyeCandjî
RatournaedjesCandjî

(petite quantité)  Loukîz a : Sinonimeye:pitite cwantité

AddjectifCandjî

singulî pluriyal
omrin tchitche tchitches
femrin atribut tchitche tchitches
femrin epitete
(todi padvant)
tchitche tchitchès

tchitche (o & f) (come addjecif djondrece, todi metou padvant l' no)

  1. ki n' alowe nén voltî çou k' il a; ki wåde tos ses cwårs por lu.
RatourneuresCandjî
  1. I n' est nén tchitche do må des ôtes : I fwait bouter ses ovrîs, ses efants come des biesses.
  2. tchitche pårén ! : Criyaedje des efants ezès batemes dinltins, cwand l' pårén n' aveut pupont d' çanses a lzî hiner (divant, i criyént: "Vive Pårén !").
SinonimeyeCandjî
ParintaedjeCandjî
RatournaedjesCandjî
tchitche

Sustantif 2Candjî

singulî pluriyal
tchitche tchitches

tchitche o & f

  1. onk, ene ki wåde tos ses cwårs por lu.
    • A l' vî tchitche!

Etimolodjeye 2Candjî

Tayon-bodje tîxhon "ketsche" (crakion, ragosse) mot cité dins l’ FEW 16, 316a, Dataedje do mot : 1580.

SustantifCandjî

singulî pluriyal
tchitche tchitches

tchitche f. souwé frut :

  1. peme côpêye a bokets, souwêye e cofe, ki s' pout wårder tot l' ivier.
  2. souwêye poere.
    • Po fé des tchitches, on passéve les poeres å for cwand on-z aveut cût dins des pailes ås dorêyes; on lzî passéve deus troes côps po k' ele setchixhénxhe M. Anselme (fråze rifondowe).
  3. souwêye biyoke.
  4. frut ki cmince a bleti.
RatourneuresCandjî
  1. do côrin d' tchitche : sôre di compote fwaite avou des souwés fruts.
  2. do brouwet d' tchitche : aiwe k' on cût
    1. clair come do brouwet d' tchitches : nén clair do tot.
  3. pouri (èn efant) a tchitche u: pouri come ene tchitche : li foirt gåter.
  4. fé des tchitches avou l' trô di s' cou : (måhonteuzmint) mori (paski les musses di l' anusse si ratchitchèt al moirt).
ParintaedjeCandjî
SinonimeyeCandjî
Sipårdaedje do motCandjî

w. do Mitan, w. do Coûtchant, Basse Årdene

OrtografeyesCandjî
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : R13
RatournaedjesCandjî
souwé frut
souwé boket d' peme  Loukîz a : oraye-di-beguene

AddjectifCandjî

singulî pluriyal
omrin tchitche tchitches
femrin atribut tchitche tchitches
femrin epitete
(todi padvant)
tchitche tchitchès

tchitche (o & f) (come addjecif djondrece, todi metou padvant l' no)

  1. souwé, tot cåzant d' pemes.
    • Des tchitchès pemes.
    • Les crompires sont totes tchitches Motî d’ Bastogne (fråze rifondowe).
RatournaedjesCandjî
tchitche

Etimolodjeye 3Candjî

  Cisse pådje u ci hagnon ci est co a scrire, u a mete d’ adrame. Si vos avoz des cnoxhances so l’ sudjet, vos l’ ploz fé vos-minme.
  • tchitche ås ouys