Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)Candjî

EtimolodjeyeCandjî

Bodje « mantche » avou l’ dobe betchete « re- » di recloyaedje des viebes ey avou l’ cawete di codjowaedje «  » des viebes.

PrononçaedjeCandjî

  • AFE :
    • diferins prononçaedjes :
      • /ʀɛ.mã.ˈt͡ʃiː/ /ʀa.mã.ˈt͡ʃiː/ /ʀa.mã.ˈt͡ʃi/ /ʀa.mã.ˈt͡ʃɛ/ /ʀa.mã.ˈt͡ʃe/ /ʀa.mwɛ̃.ˈt͡ʃiː/ /ʀɛ̃.mã.ˈt͡ʃiː/ (36 prononçaedjes)
      • (avou simpe betchete r(i)-) /(ɛ)ʀmã.ˈt͡ʃiː/ /(ɛ)ʀmã.ˈʃiː/
    • prononçaedje zero-cnoxheu : /ʀɛ.mã.ˈt͡ʃiː/
  • Ricepeures : re·man·tchî

ViebeCandjî

Djin et tins Codjowa
Cåzant Ind. pr. (dji, dj’) remantche
Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) remantchîz
Cåzants Ind. pr. (nos, ns) remantchans
Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) remantchnut
Cåzant Ind. fut. (dji, dj’) remantchrè
Cåzant D.I.E. (dji, dj’) remantchive
Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj’) remantche
pårt. erirece (dj’ a, vos av) remantchî
Ôtes codjowaedjes come waitî

remantchî (v. å coplemint)

  1. rimete (on mantche) a èn usteye.
    • Remantche mu l’ eschoupe.
  2. rifé.
    • C’ est å pî do vî meur K’ on s’ astoke on moumint Po remantchî l’ bouneur D’ on côp d’ cour plin les mwins Y. Laurent (fråze rifondowe).
  3. (camaerådreçmint) (mot d’ medcén) sognî on stroupyî.
    • Les blancs-moussîs sont la (…) E mitan des machenes; Rén ki des estroupyîs k’ i fåt bén remantchî; I les vont tchaspougnî, et masser et bagnî E. Pècheur (fråze rifondowe).
  4. rimete d’ ene ôte façon.
    • C’ est ene pîce di teyåte k’ a stî remantcheye po-z esse di nosse tins.
  5. rimete so pî.
    • Nos avans remantchî ene novele soce di scrijheus Motî Gilliard (fråze rifondowe).
  6. (rabaxhanmint) rimete grosse (ene kimere).

RatournaedjesCandjî

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : R13

RatournaedjesCandjî

 Loukîz a : remantchî : R10

Pårticipe erireceCandjî

singulî pluriyal
omrin remantchî remantchîs
femrin remantcheye remantcheyes

remantchî o.

  1. Pårticipe erirece omrin do viebe "remantchî", ki pout esse eployî come addjectif et come sustantif.