caberdouxhî

Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)Modifier

EtimolodjeyeModifier

Do viebe « berdouxhî » avou l’ betchete « ca- » des viebes, çou ki dene on mot avou l’ cawete di codjowaedje «  » des viebes.

ViebeModifier

caberdouxhî (2inme troke) (codjowaedje)

Djin et tins Codjowa
Cåzant Ind. pr. (dji, dj’) caberdouxhe
Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) caberdouxhîz
Cåzants Ind. pr. (nos, ns) caberdouxhans
Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) caberdouxhnut
Cåzant Ind. fut. (dji, dj’) caberdouxhrè
Cåzant D.I.E. (dji, dj’) caberdouxhive
Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj’) caberdouxhe
pårt. erirece (dj’ a, vos av) caberdouxhî
Ôtes codjowaedjes come waitî
  1. (v. sins coplemint) bouxhî a grands côps so ene sacwè, tot fjhant bråmint do brut.
    • Il ont co vnou caberdouxhî a nost ouxh ayir å niût Motî Gilliard (fråze rifondowe).
    • I caberdouxhént so l' poite del gregne, mins avou l' tourbene, dji n' les oyeu nén Båze di dnêyes di l’ Årdene nonnrece (fråze rifondowe).
    • Mi cour caberdouxhe disca dzo mes orayes, plin m' tiesse Auguste Laloux (fråze rifondowe).
    • I fåreut mete li ptit a l' tere, caberdouxhî a l' ouxh, avou ses mwins, avou ses pîs Auguste Laloux (fråze rifondowe).
    • Ti hosses les spales e djhant «toké!»; mins schoûte caberdouxhî l' mårtea do tchårlî ki clawe ti waxhea Georges Smal (fråze rifondowe).
  2. (v. sins coplemint) (mot d' militaire) bouxhî a grands côps, tot djåzant d' fiziks, di canon.
    • Alez è, la, vos, viziter ces merveyes la, et k' on-z ôt co les calachnicofes caberdouxhî sol hôt des tienes Lucyin Mahin.
    • Nosse påjhûle sicrijheu n' est nén a ene barbôjhe près; et ça ctaeye a vive tchå, et ça mourt d' ene nén bele moirt, et ça pete et caberdouxhî, ey esse distrût a tos bokets Lucyin Mahin, Moude a rvinde.
  3. ((v. sins djin)) bouxhî foirt, tot djåzant del tonire.
    • I tone, schoûte come ça caberdouxhe Motî d’ Djivet (fråze rifondowe).
    • Ça caberdouxhive co å lon et les aloumires loumént co l' anuti Lucyin Mahin, Vera.
  4. (viebe å coplemint) bouxhî a grands côps so (ene djin, ene biesse).
    • K' i vonye å diåle, k' i les caberdouxhe Auguste Laloux (fråze rifondowe).

ParintaedjeModifier

OrtografeyesModifier

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : R13

RatournaedjesModifier

bouxhî a grands côps (so èn ouxh) po s' fé ôre
fé on foirt brut tot tirant, tot djåzant d' åres
bouxhî des gros côps, pol tonwere
bouxhî a grands côps so ene biesse

Pårticipe erireceModifier

singulî pluriyal
omrin zzzi zzzis
femrin zzzeye zzzeyes

caberdouxhî omrin

  1. Pårticipe erirece omrin do viebe "caberdouxhî", ki pout esse eployî come addjectif et come sustantif.

caberdouxhî (nén candjåve)

  1. Pårticipe erirece do viebe « caberdouxhî ».