Loukîz eto : awè.

Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)Candjî

Dobès rfondowes
åwe   oye

EtimolodjeyeCandjî

Tayon-bodje latén « auca » (minme sinse).

PrononçaedjeCandjî

(åwe et oye)

SustantifCandjî

singulî pluriyal
åwe åwes

åwe f.

  1. (oujhea) gros spès oujhea d’ poli avou les pates epåmêyes, on longou cô et on gros foirt betch.
  2. såvadje oujhea, did dou ki l’ sôre di cinse provént.

RatourneuresCandjî

  1. criyî come des åwes
  2. bôrer u edjaver les åwes : les sognî d’ foice, tot lzî stitchant l’ amagnî dins l’ djavea.
  3. djeû d’ l’ åwe : djeu d’ sôcieté, avou deus dés k’ on tape po vey cobén d’ cwårés k’ on pout avancî en ene sôre di pavêye di 90 cwårés, avou des rcompinses (on zopele pus lon) u des wadjaedjes (on dmeure aroké).
  4. roter come ene åwe : roter tot hinant les pîs ådfou, come on gros bourlouf.
  5. c’ est co onk po-z aler e paradis des åwes : c’ est on fén biesse, on boirgnasse.
  6. (nén piké des viers) ele sintrè vite a s’ cou come les åwes vessèt : tot djåzant d’ ene crapåde ki va divnou feme: elle årè co bénrade håsse d’ aprinde a djouwer åzès djeus d’ l’ amour.
  7. oû d’ åwe : oû d’ bwès k’ on stitche dins ene tchåsse po l’ tinkyî, sol tins k’ on l’ rasserceye.
  8. pate d’ åwe : ?
      Cisse pådje u ci hagnon ci est co a scrire, u a mete d’ adrame. Si vos avoz des cnoxhances so l’ sudjet, vos l’ ploz fé vos-minme.
  9. djetreye u tape a l’ åwe : djeu d’ dicåce did dinltins, disfindou pal Soce di Proteccion des Biesses diviè 1910, wice k’ on djetéve ene haminde (on djetéve u on tapéve u on hinéve a l’ åwe) eviè des åwes pindowes après ene rowe (ene rowe d’ åwes) po lzî côper l’ cô, et wangnî li biesse po fé fricasse ; did la les ratourneures :
    1. pinde a l’ åwe :
      1. pinde et berlondjî, tot cåzant d’ ene d’ ene coxhe, d’ on pwès pindou après ene coide k’ est cåzu scotêye (come ene åwe k’ a cåzu l’ cô côpé, mins ki tént co, e djeu del djetreye a l'åwe) F. ne plus tenir qu’ à un fil.
      2. (imådjreçmint) esse al moirt. Franwal: ahåyant po: "avoir du plomb dans l’aile; être sur le fil du rasoir".
    2. dji t’ va cråwer a l’ åwe : dji t’ va maker d’ on plin côp.
    3. fé l’ rowe d’ åwe : fé on poirî sol costé, so ses mwins; F. culbute latérale.

ParintaedjeCandjî

(minme sourdant etimolodjike)

Mots d’ aplacaedjeCandjî

SinonimeyeCandjî

oye, , zwè

Dizotrins motsCandjî

OrtografeyesCandjî

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

RatournaedjesCandjî

gros oujhea d’ poyî

Waitîz etoCandjî

  Lijhoz l’ årtike åwe so Wikipedia

Flag of Wallonia.svgCrystal button cancel.svg Walon (viye rifondowe)Candjî

åwe

  1. viye rifondowe, ki n’ est pus (waire) eployeye, di « hôw »