Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)Modifier

Alofômes di k(i)- / co-
Plinne cogne Lidje-Årdene
(betchete sipotchåve)
Cogne Nameur-Tchålerwè
(betchete nén spotchåve)
Sipotcheye cogne Lidje-Årdene
kimon comon cmon

EtimolodjeyeModifier

Tayon-bodje latén «communis» (minme sinse)

PrononçaedjeModifier

AddjectifModifier

singulî pluriyal
omrin k(i)mon k(i)mons
femrin padrî k(i)mene k(i)menes
femrin padvant k(i)mene k(i)minès

kimon omrin (come addjectif djondrece, metou padvant u padrî l’ no)

  1. k' on-z a eshonne.
    • C' est ene voye k' est comene a deus måjhons.
    • Leu cmon lingaedje, c' esteut l' ebreu.
    • «Nosse kimon lingaedje, c' est l' francès», dijhnut i; pont d' avance di fé on cmon walon.
    • Ki les cis ki s' volèt siervi do rfondou walon ou do cmon walon s' è siervexhe, et djocans nos do djåzer d' çoula, nos nos brouyréns d' innmi. Lorint Hendschel.
    • Les abondroets del djin riprezintnut les {{|cminès}} valeurs di l' umanité, ki tos les peupes et totes les nåcions dvront sayî d' tote leu foice di mete en ouve (Declaråcion Univiersele des Abondroets del Djin).

RatourneuresModifier

  1. tchambe comene plaece ki sierveut a fé les papîs del comene (sovint el sicole dins les ptits viyaedjes).
  2. li cmon dinominateur kimon pårtixhant.
    • I n' saveut l' manire do carculer li cmon dinominateur. — H. Forir (fråze rifondowe).
  3. Al kimene Håye (la-minme: Al Cumine Hâye): no d' ene plaece di Glaireuse.
  4. Li Ban Comon (la-minme: ou Ban Coumin): no d' ene plaece di Rotchô.

ParintaedjeModifier

Mots d’ aplacaedjeModifier

kimon martchî

OrtografeyesModifier

E li scrîta (1100-1600) :
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

RatournaedjesModifier

k' on-z a eshonne

SustantifModifier

singulî pluriyal
kimon kimons

kimon omrin (vî vî mot)

  1. tere ki tos les djins î polént aler avou leus biesses (eneviè ebanés, les teres då signeur).
    F. pâturages communautaires, bois communaux.
  2. béns d' ene comene, d' ene kiminålté.

RatourneuresModifier

  1. Li Cmon (la-minme: Lu Cmin): no d' ene plaece di Viyance.
  2. viker sol comon viker sol CPAS. F. assistance publique.