Miniauge.gifLoukîz a : bidons

Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)Candjî

EtimolodjeyeCandjî

Bodje norwès "bida" (posson) pal voye do normand.

PrononçaedjeCandjî

SustantifCandjî

singulî pluriyal
bidon bidons

bidon o.

  1. ristopåve hena d' fier, d' aluminiom, di plastike, po poirter evoye di l' aiwe, do laecea, do cafè, di l' essince evnd..
    • Li laitreye nos dna a tchaeconk deus bidons d' aluminiom.
    • I t' fåreut on bidon d' 25 lites po tcheryî a l' essince do Lussimbork.
  2. (no d’ contnou) çou k' i gn a dvins.
    • Rapoirtez m' on bidon d' aiwe del fontinne.
    • Il a boevou tot s' bidon d' cafè.
  3. (pus sovint eployî å pluriyal) schiele (sacwè k' on magne didins u fé a magnî dvins, k' on rlave après ene eurêye).
    • Il aveut metou on cindrén d' cotonete, et i stierdeut les bidons Félicien Barry (fråze rifondowe).
  4. tolminme ké hena.
    • Les bidons d' keuve estént evoyîs di Dinant disk' a totavå l' Urope, eyet l' no d' "dinandreye" a divnou eternåcionå.
  5. sacwè k' on magne ådfoû di s' måjhon, a l' ovraedje.
    • On s' a fotou sol bidon come troes afamés tchéns d' barakî k' årént atrapé èn oxhea, et l' lård avou Yvon Laurent (fråze rifondowe).
  6. sacwè pus grosse ki çou k' on ratindeut.
    • Po on côp k' i daléve prinde on gros pexhon ! (...) Ké bidon ! Il a falou on bon moumint po cachî a sôrti l' pôve biesse wôr di l' aiwe Jean Goffart, Dji m’ lome Mèliye (fråze rifondowe).

RatourneuresCandjî

SinonimeyeCandjî

  • gros hena d' fier, aluminiom, plastike : djusse, canistea
  • sacwè po fé a magnî dvins ou po magnî :  Loukîz a : « schiele »
  • sacwè k' on magne ådfoû di s' måjhon, a l' ovraedje : briket, marinde
  • grosse sacwè : biesse

Rilomêye do motCandjî

Li mot dins on tite di live, di gazete, di soce

Sipårdaedje do motCandjî

OrtografeyesCandjî

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

RatournaedjesCandjî

gros ristopåve hena d' fier, d' aliminiom, di plastike
pitit ristopåve hena d' fier, pol cafè
tolminme ké hena

Flag of France.svg FrancèsCandjî

PrononçaedjeCandjî

SustantifCandjî

singulî pluriyal
bidon bidons

bidon o.

  1. djusse di fier, d' aluminiom, evnd.
  2. sacwè ki n' est nén l' veur (coye, minte, mintreye).
    • C’est du bidon ton excuse
      (Vos escuzes, c' est totes coyes; ... c' est totès mintes; ... c' est del mintreye).
  3. gros vinte (bodene, bidinne).
    • Fais attention, tu commences à avoir du bidon mon garçon !
      (Waite a twè, valet, to cminçreus rade a-z atraper del bodene; ... ene grosse bidinne).

AddjectifCandjî

bidon (o & f) (come addjectif djondrece, todi metou padrî l’ no)

  1. ki n' est nén vraiy, ki n' våt rén.
    • Un chic fou, ces étymologies bidon (Amélie Nothomb, Hygiène de l’assassin, 1992))
      Ene miete grandiveuses, ces etimolodjeyes di Sint-Nicolai la.